Home Kinh tế Đầu tư tiền tỉ, bệnh nhân vẫn… lèo tèo

Đầu tư tiền tỉ, bệnh nhân vẫn… lèo tèo

26 min read
0
0
92

Nằm gần cá.c bệnh viện, cơ sở y tế lớn, nên cá.c trạm y tế tại TP.HCM đìu hiu, gần như kh.ông có người bệnh.


Trạm y tế P.12 (Q.5) vắng hoe bệnh nhân
ẢNH: DUY TÍNH

Thực tế trên dẫn đến ý kiến: Có nên tồn tại cá.c trạm y tế (TYT) phường?

Vắng bóng bệnh nhân

9 giờ ngày 9.5, PV Thanh Niên đến TYT P.9 (Q.10), đối diện Bệnh viện (BV) Nhi đồng 1 và gần đó còn có BV Nhân dân 115, BV Q.10… Tại trạm đang có 3 – 4 nhân viên, nhưng kh.ông có bệnh nhân (BN) nào. PV xin gặp trưởng trạm thì người này đang đi với đoàn liên ngành kiểm tra thực phẩm.

Lúc trước cũng có BN là trẻ em và người lớn tuổi đến khám, nhưng dần dà ít người đến vì thiếu… thuốc. BN đến khám xong phải lên BV quận nhận thuốc nên ít người đến
Một nhân viên Trạm y tế P.9 (Q.10, TP.HCM)

Theo cá.c nhân viên, trạm có 5 người, gồm 1 bá.c sĩ (BS) trẻ mới ra trường. Mỗi tháng nơi này khám 30 – 35 BN, gần 80 ca bệnh mãn tính, tiêm chủng 50 trẻ; còn lại c.ông việc chủ yếu là làm chương trình quốc gia và chống dịch, mỗi người “ô.m” 3 – 4 mảng.

“Lúc trước cũng có BN là trẻ em và người lớn tuổi đến khám, nhưng dần dà ít người đến vì thiếu… thuốc. BN đến khám xong phải lên BV quận nhận thuốc nên ít người đến”, một nhân viên nói.

Trước đó, ngày 8.5, PV đến TYT P.12 (Q.5), chỉ cá.ch BV Chợ Rẫy vài chục bước chân và rất gần BV Răng Hàm Mặt T.Ư, BV Đại học Y Dược, BV Hùng Vương… 14 giờ, tại đây kh.ông một bóng BN ra vào, bên trong 2 nhân viên ngồi nói chuyện. Trưởng TYT đang họp trên phường.

Theo cá.c nhân viên, trạm có 5 người, chủ yếu làm cá.c chương trình quốc gia như tiêm vắc xin, chống dịch, quản lý bệnh mạn tính…; còn khám chữa bệnh (KCB) thì lâu lâu mới có người đến rửa v.ết th.ương, thay băng… và 1 tháng tổng cộng chỉ KCB, tiêm chủng cho khoảng 40 người. Trong tủ thuốc của trạm có vài viên giảm đau hạ sốt, thuốc c.ấp c.ứu…


Tủ thuốc của trạm y tế thường chỉ có ít thuốc giảm đau hạ sốt, thuốc c.ấp c.ứu

“Muốn KCB cũng kh.ông được vì trạm kh.ông có BS chỉ định”, nhân viên ở trạm nói và cho biết họ phải làm cá.c chương trình y tế nhưng mỗi tháng lương chưa đến 6 triệu đồng; một ngày đêm trực chỉ có 25.000 đồng.

“Thay băng 70.000 đồng/lần, nhưng trạm chưa bao giờ dám lấy 70.000/lần nên kêu BN ra ngoài mua bông băng, trạm chỉ lấy tiền c.ông 20.000 đồng/người. Còn đo huyết áp thì miễn phí. BN đến TYT chủ yếu là người nghèo”, y sĩ Nguyễn Thanh Thảo, Trạm trưởng TYT P.12 (Q.5), chia sẻ.

10 giờ ngày 15.5, TYT P.Bến Thành (Q.1, cá.ch BV đa khoa Sài Gòn kh.ông xa) kh.ông một BN. Y sĩ Trương Thị Thanh Thúy, Trưởng trạm, cho biết trạm có 7 người, bao gồm 1 BS. Mỗi ngày trạm KCB 7 – 8 người như viêm họng, cao huyết áp, chăm sóc v.ết th.ương… Khi kh.ông có BN thì mọi người ở đây làm cá.c chương trình quốc gia. Do trạm chưa ký hợp đồng với bảo hiểm y tế nên BN đến khám thì được kê toa và ra ngoài mua thuốc. Nhân viên kiêm nhiệm nhiều việc, có người vừa làm xét ngh.iệm, kiêm thủ quỹ thu tiền và làm luôn cá.c chương trình quốc gia, kể cả trưởng trạm cũng làm đủ thứ, nhưng lương người cao nhất chỉ 6 – 7 triệu đồng/tháng, còn trung bình là 4 – 5 triệu đồng/tháng. Gần 11 giờ có một nam BN đến TYT hỏi thuốc viêm họng, được BS khám, kê toa và đề nghị… ra ngoài mua thuốc. Tiền khám miễn phí. Từ sáng đến 11 giờ ngày 15.5, TYT P.Bến Thành phục vụ 3 BN đến KCB.

Lãng phí nếu kh.ông đổi mới cá.ch làm

Trước thực trạng cá.c TYT phát triển kh.ông đồng đều, đặc biệt là TYT trung tâm TP vắng BN, mới đây, tại buổi khảo sát của Đoàn đại biểu Quốc hội TP.HCM lấy ý kiến góp ý về 8 năm thực hiện luật KCB, có đại biểu cho biết nhiều cử tri thắc mắc TP.HCM có nên giữ mỗi phường/xã có một TYT kh.ông, vì cá.c BV trên địa bàn dày đặc?

PGS-TS Tăng Chí Thượng, Phó giám đốc Sở Y tế TP, giải thích: TP có 319 TYT phường/xã trực thuộc 24 trung tâm y tế quận, huyện. Ngoài chức năng KCB ban đầu, cá.c TYT còn nhiều chức năng: phòng chống dịch bệnh, y tế c.ông cộng, quản lý cá.c chương trình mục tiêu quốc gia và lập hồ sơ và quản lý sức khỏe điện t.ử của từng người dân trên địa bàn. “Mỗi TYT trung bình có 6 – 7 nhân viên, với một khối lượng c.ông việc kh.ông nhỏ.

Việc tồn tại TYT cho mỗi phường, xã là b.ắt b.uộc, thậm chí cần bổ sung nhân lực cho TYT theo quy mô dân số của mỗi phường, xã vì sắp tới việc quản lý hồ sơ sức khỏe sẽ quản lý tại TYT nên khối lượng c.ông việc rất lớn”, ông Thượng nói.

Tồn tại là “b.ắt b.uộc”, nhưng cứ để TYT đìu hiu BN vậy có lãng phí? PGS-TS Thượng cho rằng cá.ch cũ trong hoạt đ.ộng KCB tại cá.c TYT làm mất niềm tin và khó thu hút người dân đến KCB ban đầu. Đó là do kh.ông có BS thường trực tại TYT.

Thứ đến là thiếu phương tiện chẩn đoán, thiếu thuốc nên TYT phải giới thiệu người bệnh đến BV để lãnh thuốc; phân c.ông cố định BS về TYT c.ông tá.c, nhưng do thu nhập thấp nên khó tuyển và khó giữ chân; BS c.ông tá.c KCB tại TYT cảm giá.c “đơn lẻ một mình” trong hoạt đ.ộng KCB; chưa đa dạng hóa phương thức KCB…

“Sở Y tế TP cũng đã họp cá.c chuyên gia đầu ngành để đ.ánh giá và kết luận: TYT có nhiều chức năng quan trọng và cần phải có hoạt đ.ộng KCB, như quản lý bệnh mạn tính kh.ông lây nhiễm (tăng huyết áp, tiểu đường…), cá.c chương trình mục tiêu quốc gia (lao, phong, H-I-V, t.âm th.ần), chương trình tiêm chủng, y tế học đường, dinh dưỡng cộng đồng…; nhưng phải đổi mới theo hướng nâng cao chất lượng KCB. Muốn vậy đòi hỏi phải có nguồn lực, l.ộ trình thực hiện và dứt khoát kh.ông làm theo cá.ch cũ”, ông Thượng nói.
Cụ thể, theo l.ãnh đ.ạo Sở Y tế, sẽ đổi mới hoạt đ.ộng TYT theo nguyên lý y học gia đình. Tại cá.c TYT được chọn thí điểm, đầu tư đồng bộ từ cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, nhất là nguồn nhân lực BS, kết nối BS của TYT với BS chuyên khoa tại cá.c BV tuyến trên. Khi thí điểm hiệu quả thì sẽ triển khai cho cá.c TYT còn lại.

Đầu tư tiền tỉ, bệnh nhân vẫn… lèo tèo

Tại TP.HCM, TYT P.Tân Quý (Q.Tân Phú) được Bộ Y tế chọn làm TYT điểm đổi mới hoạt đ.ộng theo nguyên lý y học gia đình. TYT này được đầu tư bài bản, có 2 BS trực KCB để thu hút BN, nhưng quý 1/2019 trạm chỉ khám được 1.573 BN, tính ra mỗi ngày chỉ có khoảng 17 BN.

Ngoài TYT P.Tân Quý được Bộ Y tế đầu tư thì ngành y tế TP.HCM cũng chọn 23 TYT ở 23 quận/huyện để thí điểm mô hình tương tự, mỗi TYT được đầu tư 1,7 tỉ đồng sửa chữa cơ sở vật chất, chưa kể đầu tư trang thiết bị. TYT P.13 (Q.Bình Thạnh) là nơi đầu tiên của TP thí điểm và từ tháng 11.2018 đến nay mỗi ngày trung bình tại TYT này có 20 – 30 BN đến KCB. Ngoài ra còn cá.c BN vãng lai đến trị cảm sốt, đau dạ dày, khớp… “Trước giờ người dân kh.ông biết TYT làm gì nên kh.ông đến và TYT chủ yếu là tiêm chủng. Sau này, khi trạm được đầu tư, mỗi ngày có 2 – 3 BS trực KCB thì BN biết và đến từ từ. Qua hoạt đ.ộng cho thấy TYT rất cần thiết cho người già, người neo đơn”, BS Lê Hoài Nam, Trưởng TYT P.13 (Q.Bình Thạnh), nói.
Một mô hình khá.c được TP cho thí điểm là xã hội hóa TYT. Phòng khám đa khoa DHA Medic đầu tiên đặt tại TYT P.11 (Q.3) và sau đó mở rộng ra một số quận huyện khá.c. Tuy nhiên, đến nay số BN đến cá.c điểm này vẫn chưa được như kỳ vọng.

Thực tế nêu trên đặt ra cho TP bài toán đổi mới TYT cần được cân nhắc kỹ hơn, nếu kh.ông sẽ lại trở nên lãng phí.

Duy Tính, theo Thanh Niên

Load More In Kinh tế

Leave a Reply

Check Also

Đề xuất giữ mức nguyên mức giá mua bá.n điện mặt trời trên mái nhà

TTO – Giữ nguyên mức giá mua bá.n điện mặt trời trên mái nhà, gi.ảm mạnh giá điện đố…