Home Kinh tế Đói vốn, chủ n.ợ kêu trời, tiền kh.ô.ng thiếu nhưng tắc ở đâu đó

Đói vốn, chủ n.ợ kêu trời, tiền kh.ô.ng thiếu nhưng tắc ở đâu đó

21 min read
0
0
197

Nghịch lý “có tiền kh.ô.ng tiêu được” đang ngày càng nan giải, trong khi nhiều “chủ n.ợ” cũng sốt r.uột kêu trời khi tiền cho vay kh.ô.ng thể giải ng.ân.

Hàng loạt dự á.n “đói” vốn, chậm tiến độ

Báo cáo tình hình th.ực h.iện cá.c c.ô.ng trình dự á.n trọng điểm ngành giao th.ô.ng vận tải trong Quý 2/2019 của Bộ Giao th.ô.ng Vận tải ch.o th.ấy h.àng l.oạt dự á.n trọng điểm của ngành Giao th.ô.ng vận tải (GTVT) chậm tiến độ.

Đó là trường hợp cao t.ốc Bến Lức – Long Thành, sử d.ụng nguồn vay ODA từ ADB, JICA. Đến nay, khối lượng thi c.ô.ng toàn dự á.n mới đạt 74%, chậm tiến độ 11,7% so với kế hoạch đề ra.

Bộ GTVT đ.á.nh giá dự á.n cao t.ốc Bên Lức – Long Thành kh.ó hoàn thành trong năm 2020 theo kế hoạch. Ng.uyên nh.ân chậm tiến độ của cá.c gói thầu thuộc dự á.n chủ yếu do thiếu vốn đối ứng, giải ph.óng mặt bằng chậm, nguồn cát san lấp nền kh.ó kh.ăn, vốn ng.ân sá.ch “tắc” và năng lực thi c.ô.ng nhà thầu kh.ô.ng bảo đảm.

Metro Bến Thành – Suối Tiên chưa thể giải ng.ân vì vướng thủ tục

Còn dự á.n cao t.ốc Trung Lương – Mỹ Thuận, Bộ GTVT cũng cho hay đang chậm tiến độ. Khó khăn chính của dự á.n này là kh.ô.ng huy đ.ộng được vốn vay cho dự á.n, giải ph.óng mặt bằng chậm.

Một loạt dự á.n đường sắt đô thị ở TP.HCM như metro số 1 Bến Thành – Suối Tiên cũng lâm cảnh “đói vốn”.

Thế nhưng, điều đ.á.ng nói, nhiều dự á.n đ.ầu tư c.ô.ng nằm chờ vốn, nhưng thực tế tiền l.ại đang nằm đọng l.ại, kh.ô.ng giải ng.ân được. Nhiều điểm vướng mắc kh.iến dòng vốn đ.ầu tư c.ô.ng kh.ô.ng chảy vào dự á.n đã được liệt kê.

Theo c.ô.ng điện của Thủ tướng Chính phủ, tình hình giải ng.ân vốn đ.ầu tư c.ô.ng nguồn ng.ân sá.ch nhà nước 7 thá.ng đ.ầu năm 2019 rất thấp, chỉ đạt 32,27% kế hoạch được Quốc hội th.ô.ng qua, trong đó giải ng.ân vốn nước ngoài chỉ đạt 10,96%, thấp hơn nhiều so với cùng kì năm 2018.

Hồi thá.ng 6, nh.óm 6 ng.ân hàng phát triển là Ng.ân hàng Thế giới (WB), Ng.ân hàng Phát triển châu Á (ADB), C.ơ qu.an hợp tá.c quốc tế Nhật Bản (JICA), Ng.ân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc (KEXIM), C.ơ qu.an phát triển Pháp (AFD) và Ng.ân hàng Tái thiết Đức (KfW) cũng đã đưa ra những c.ảnh b.áo về tiến độ giải ng.ân vốn ODA của Việt Nam.

Báo cáo của nh.óm nhà tài trợ vốn này ch.o th.ấy, hiệu quả của cá.c dự á.n đã giảm rất nhiều kể từ giai đoạn 2014-2015. “Đang rất kém”, “ngh.iêm trọng” là những từ được đại diện 6 ng.ân hàng đ.á.nh giá về tiến độ giải ng.ân vốn ODA. Hiệu quả của cá.c dự á.n đã giảm rất nhiều kể từ giai đoạn 2014-2015.

Tỷ lệ giải ng.ân – một chỉ số quan trọng để đo lường hiệu quả th.ực h.iện – đã giảm từ mức cao 23,1% trong năm 2014 xuống chỉ còn 11,2% trong năm 2018. Tỷ lệ giải ng.ân 11,2% của cá.c dự á.n đã được th.ực h.iện trong thời gian tương đối dài phản á.nh cá.c vấn đề ngh.iêm trọng trong hoạt đ.ộng th.ực h.iện. Tỷ lệ này thấp hơn nhiều so với mức trung bình toàn cầu của 6 ng.ân hàng phát triển. Cụ thể, tỷ lệ trung bình toàn cầu của ADB và WB lần lượt là 21% và 20,2% trong năm 2018.

“Nếu Việt Nam đạt được tỷ lệ 21% trong năm 2018 sẽ giải ng.ân thêm được 1,8 tỷ USD, bằng khoảng 0,75% GDP của đất nước”, nh.óm ng.ân hàng cho hay.

Trướ tình hình đó, Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh và cá.c nhà tài trợ vốn đã phải có cuộc họp b.àn giải pháp th.úc đẩy giải ng.ân (xem thêm tại đây).

Dự á.n đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đô.ng vay vốn T.Q chậm tiến độ. Ảnh: Lương Bằng

Vốn tắc, dự á.n chậm: Tăng trưởng ả.nh h.ưởng

Báo cáo mới đây của Ủ.y b.an Tài chính ng.ân sá.ch của Quốc hội cũng nh.ận định t.ình tr.ạng giải ng.ân thấp so với kế hoạch giao chưa được khắc phục kịp thời, ả.nh h.ưởng đến tiến độ triển kh.ai và giải ng.ân.

Năm 2018, mức giải ng.ân vốn ODA, vốn vay ưu đãi cấp phát từ ng.ân sá.ch trung ương chỉ đạt 53,65% kế hoạch Quốc hội giao. Trong 5 thá.ng đ.ầu năm 2019, nguồn vốn này mới giải ng.ân được gần 2.000 tỷ đồng, đạt khoảng 7% (trên tổng số hơn 28.000 tỷ đồng kế hoạch được giao).

“Đây là số liệu giải ng.ân rất thấp, cần sớm có giải pháp qu.yết l.iệt để tháo gỡ những kh.ó kh.ăn, vướng mắc”, Ủ.y b.an này đ.á.nh giá.

Vì vậy, Ủ.y b.an Tài chính ng.ân sá.ch của Quốc hội đ.ề ngh.ị Chính phủ cần tập trung l.àm r.õ ng.uyên nh.ân d.ẫn đ.ến giải ng.ân nguồn vốn ODA và vay ưu đãi nước ngoài chậm, sớm đề xuất cá.c giải pháp x.ử l.ý kịp thời và hiệu quả.

Tại buổi c.ô.ng b.ố b.áo c.áo kinh tế vĩ mô quý II/2019 do V.iện Nghiên c.ứu Kinh tế và Chính sá.ch t.ổ ch.ức, TS Võ Trí Thành, nguyên phó V.iện tr.ưởng V.iện Nghiên c.ứu quản lý kinh tế Trung ương, cho rằng đây là vấn đề “rất đ.á.ng nói” bởi việc giải ng.ân vốn đ.ầu tư c.ô.ng thực tế là “rất chậm”.

Cho rằng “nhiều ng.ười kh.ô.ng hy vọng có bứt phá, thay đổi đ.á.ng kể về giải ng.ân đ.ầu tư c.ô.ng” trong những thá.ng cuối năm, TS Võ Trí Thành chỉ ra h.àng l.oạt lý do.

Lý do thứ nhất là những vướng mắc ph.áp l.ý l.iên qu.an đến Luật Đầu tư c.ô.ng, r.ồi Luật Quy hoạch. Thứ hai, l.iên qu.an đến câu chuyện quan hê giữa Việt Nam với cá.c nhà tài trợ, có những vấn đề còn cá.ch hiểu khá.c nhau về  quy trình, giải ph.óng mặt bằng, vốn đối ứng l.iên qu.an ODA. Lý do thứ b.a, là sự tương thích giữa kế hoạch ng.ân sá.ch hàng năm với kế hoạch ng.ân sá.ch trung hạn có những va đ.ập, mắc mớ, kh.ô.ng tương thích.

Ngoài ra, theo chuyên gia này, trong b.ối cảnh qu.yết l.iệt chấn chỉnh bộ máy nhà nước, chống th.am nh.ũng, thì dựa trên ph.áp l.uật hiện nay, kh.ô.ng trá.nh kh.ỏi cảm giá.c “s.ợ hãi” của một số c.ô.ng chức khi thực thi nhiệm v.ụ giải ng.ân vốn đ.ầu tư c.ô.ng.

Còn chuyên gia kinh tế Cấn Văn Lực cho rằng: Việc chậm giải ng.ân vốn đ.ầu tư c.ô.ng g.ây ra nhiều hệ lụy, nó ả.nh h.ưởng tới tăng trưởng kinh tế, bởi vốn là một trong b.a yếu t.ố quan trọng nhất tạo ra GDP. Đặc biệt, việc giải ng.ân chậm g.ây lãng phí lớn khi tiền nằm đó mà Chính phủ phải trả thêm chi phí vốn.

THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ NGUYỄN XUÂN PHÚC

“Cần k.iểm đ.iểm rõ trá.ch nhiệm, x.ử l.ý k.ỷ l.uật t.ổ ch.ức, c.á nh.ân cố tình v.i ph.ạm, cản trở, g.ây chậm trễ trong triển kh.ai th.ực h.iện và giải ng.ân vốn đ.ầu tư c.ô.ng” (trích c.ô.ng điện ngày 21/8 của Thủ tướng Chính phủ về nhiệm v.ụ, giải pháp chủ yếu nhằm đẩy nhanh tiến độ th.ực h.iện và giải ng.ân kế hoạch vốn đ.ầu tư c.ô.ng năm 2019)

Lương Bằng, theo Vietn.amnet

Load More In Kinh tế

Leave a Reply

Check Also

Tòa án đã nhận lại hồ sơ truy tố vụ ông Tề Trí Dũng

TAND TP.HCM đã nhận lại hồ sơ vụ ông Tất Thành Cang, Tề Trí Dũng và các đồng phạm trong vụ…